Tag archive

Prifysgol Abertawe

Ask Dr Gramadeg: Esbonio Gramadeg Cymraeg yn ddwyieithog / Explaining Welsh Grammar bilingually

Yn Adnoddau/Ask Dr Gramadeg/Dysgwyr
Ask Dr Gramadeg

Wrth ddysgu neu wella ein dealltwriaeth o’n  hiaith, mae angen cefnogaeth a chymorth oddi wrth bobl eraill arnom, pobl sydd wedi’i meistroli ac sydd gyda’r sgiliau i’w hesbonio’n effeithiol.  Yma, mae Mark Stonelake, sydd wedi ysgrifennu llyfrau cwrs i CBAC a Dysgu Cymraeg – Ardal Bae Abertawe, wedi cytuno i rannu ei ddoethineb gyda’r byd.  Mae parallel.cymru yn ei gyflwyno fe ar ffurf cwestiynau ac atebion, gyda thabl cynnwys isod. When learning or improving our understanding of a language we need support and help from others who have mastered it and are skilled at explaining it to others. Here, Mark Stonelake, who has written course books for the WJEC and Learn Welsh- Swansea Bay Region, has kindly agreed to share…

Cadwch i ddarllen...

Gwreiddiau Geiriau Cymraeg / Etymology of Welsh Words

Yn Deall ein Hiaith/Yr Iaith
Etymoleg Prif ddelwedd

Pam rydyn ni’n dweud ‘Cymru’? O ble mae geiriau’n dod? Ydy’r iaith Gymraeg yn gwbl unigryw? Mae deall etymoleg a gwreiddiau iaith yn rhan bwysig o ieithyddiaeth a dysgu iaith. Yma, rydyn ni’n edrych ar etymoleg yr iaith Gymraeg gan ddangos bod ei gwreiddiau ar hyd a lled y byd.  Gan: Madison Keeping Why do we say ‘Cymru’? Where do words come from? Is the Welsh language completely unique? Understanding the etymology and origins of a language is an important part of linguistics and language learning. Here, we look at the etymology of the Welsh language, showing that its roots spread far and wide across the world. By: Madison Keeping Mae Madison Keeping yn fyfyrwraig PhD ym Mhrifysgol Abertawe sy’n…

Cadwch i ddarllen...

Geirfa: Mathemateg a Gwyddoniaeth / Vocabulary: Maths and Science

Yn Yr Iaith
Gerifa Mathemateg

Gan Cari Powell, myfyriwraig PhD ym Mhrifysgol Abertawe a’i phwnc arbenigol yw Ffiseg a Chosmoleg. By Cari Powell, a PhD student in Swansea University, and her speciality subject is Physics and Cosmology. Adio – Y proses lle mae rhywbeth yn cael ei ychwanegu at rhywbeth arall. Addition – The process of adding something to something else.

Cadwch i ddarllen...

Cyflwyno Beirdd Cymreig / Introducing Welsh Poets

Yn Cyflwyno Barddoniaeth/Llenyddol
Cyflwyno Beirdd Cymreig

Croeso i ‘Cyflwyno Beirdd Cymru’. Yn yr adnodd hwn byddwch yn dod o hyd i wybodaeth am feirdd sy’n ysgrifennu yn y Gymraeg, neu sydd wedi ysgrifennu am y wlad. Dylanwadwyd ar y beirdd yn y cyflwyniad hwn gan bob agwedd ar Gymru, yn cynnwys traddodiadau barddol Cymraeg, a hanes, tirwedd a diwylliant Cymru. Yma byddwn yn dathlu lleisiau Cymreig, yn cynnwys rhai cyfarwydd, a rhai sy’n llai adnabyddus. Efallai y byddwch yn synnu nad yw rhai enwau cyfarwydd wedi’u cynnwys yn yr adnodd hwn. Roeddwn yn credu ei fod yn bwysig i ddangos yr amrywiaeth sy’n bodoli ym myd barddoniaeth Gymraeg, yn cynnwys y gwahanol arddulliau, o’r traddodiadol i’r arbrofol, sydd wedi bodoli trwy hanes Cymru. Dyma adnodd addysgol…

Cadwch i ddarllen...

Rhea Seren Phillips: Ffurf & Mesur Barddonol Cymraeg: Hanes / Welsh Poetic Form & Metre: A History

Yn Barddoniaeth yng Nghymru gyda Rhea Seren/Ffurfiol
Rhea Seren Phillips Welsh Poetic Form and Metre- a History

Mae Rhea Seren Phillips yn fyfyriwr PhD ym Mhrifysgol Abertawe sy’n ymchwilio i sut y gellir defnyddio ffurfiau a mesurydd barddonol Cymraeg i ailystyried hunaniaeth ddiwylliannol Gymreig gyfoes ac i ennyn diddordeb yn hon. Yma, mae’n esbonio cynghanedd a cherdd dafod, safle beirdd yn y gymdeithas ganoloesol, a sut y mae’n dehongli gwaith y beirdd ar gyfer y rheini nad ydynt yn siarad Cymraeg… Rhea Seren Phillips is a PhD student at Swansea University, who is investigating how the Welsh poetic forms and meter can be used to reconsider and engage with contemporary Welsh cultural identity. Here, she takes us through an explanation of cynghanedd and cerdd dafod, the position of poets in medieval society and how she is interpreting their…

Cadwch i ddarllen...

Rhea Seren Phillips: Sut y Gallai Barddoniaeth Hynafol Helpu Cymru i Ddeall ei Hunaniaeth Ddiwylliannol Heddiw / How Ancient Poetry Could Help Wales Understand its Modern Cultural Identity

Yn Barddoniaeth yng Nghymru gyda Rhea Seren/Ffurfiol
Rhea Seren Phillips How Ancient Poetry Could Help Wales Understand its Modern Cultural Identity

Mae Rhea Seren Phillips yn fyfyriwr PhD ym Mhrifysgol Abertawe sy’n ymchwilio i sut y gellir defnyddio ffurfiau a mesurydd barddonol Cymraeg i ailystyried hunaniaeth ddiwylliannol Gymreig gyfoes ac i ennyn diddordeb yn hon. Yma, mae hi’n esbonio sut y gall llenyddiaeth ein helpu i gysylltu â’n hunaniaeth ddiwylliannol… Rhea Seren Phillips is a PhD student at Swansea University, who is investigating how the Welsh poetic forms and meter can be used to reconsider and engage with contemporary Welsh cultural identity. Here, she explains how literature can help us connect with our cultural identity… Ymddangosodd y fersiwn Saesneg o’r erthygl hon yn wreiddiol yn The Conversation, gyda chyfres o erthyglau sydd yn cynnwys Cymru yma. The English version of this article…

Cadwch i ddarllen...

Rhea Seren Phillips: Sut y Datblygai’r Cymry Eu Ffurf o Farddoniaeth Eu Hunain / How the Welsh Developed Their Own Form of Poetry

Yn Barddoniaeth yng Nghymru gyda Rhea Seren/Ffurfiol
Rhea Seren Phillips How the Welsh Developed Their Own Form of Poetry

Mae Rhea Seren Phillips yn fyfyriwr PhD ym Mhrifysgol Abertawe sy’n ymchwilio i sut y gellir defnyddio ffurfiau a mesurydd barddonol Cymraeg i ailystyried hunaniaeth ddiwylliannol Gymreig gyfoes ac i ennyn diddordeb yn hon. Yma, mae hi’n cyflywno 24 o ffurfiau barddonol a phedawr mesur Cymraeg… Rhea Seren Phillips is a PhD student at Swansea University, who is investigating how the Welsh poetic forms and meter can be used to reconsider and engage with contemporary Welsh cultural identity. Here, she introduces the Welsh 24 poetic forms and four metres… Ymddangosodd y fersiwn Saesneg o’r erthygl hon yn wreiddiol yn The Conversation, gyda chyfres o erthyglau sydd yn cynnwys Cymru yma. The English version of this article originally appeared in The Conversation,…

Cadwch i ddarllen...

Rhea Seren Phillips: Sut yr oedd beirdd yn dadebru hanes Tywysoges Cymru Gymreig Olaf / How poets revived the story of the last Welsh Princess of Wales

Yn Barddoniaeth yng Nghymru gyda Rhea Seren/Ffurfiol
Rhea Seren Phillips How poets revived the story

Mae Rhea Seren Phillips yn fyfyriwr PhD ym Mhrifysgol Abertawe sy’n ymchwilio i sut y gellir defnyddio ffurfiau a mesurydd barddonol Cymraeg i ailystyried hunaniaeth ddiwylliannol Gymreig gyfoes ac i ennyn diddordeb yn hon. Yma, mae hi’n turio’n ddyfnach i hanes Tywysoges Cymru Gymreig olaf… Rhea Seren Phillips is a PhD student at Swansea University, who is investigating how the Welsh poetic forms and meter can be used to reconsider and engage with contemporary Welsh cultural identity. Here, she delves deeper into the story of the last Welsh Princess of Wales… Ymddangosodd y fersiwn Saesneg o’r erthygl hon yn wreiddiol yn The Conversation, gyda chyfres o erthyglau sydd yn cynnwys Cymru yma. The English version of this article originally appeared in…

Cadwch i ddarllen...

Geiriadur i Ddysgwyr: Ar-lein / Dictionary for Learners: Online

Yn Adnoddau/Dysgwyr
Geiriadur i Dysgwyr

This reference guide contains over 1600 common words. To support those new to the language, the most common words also have a pronunciation guide. Under the English word is the Welsh word on the left, with the approximate pronunciation using English sounds to the right. The stressed sound is underlined. For a fuller explanation, click the ‘How to Use This Guide’ button below. Full credit for the content goes to Mark Stonelake. How to Use This Guide Pronunciation Guide In Welsh words the stress usually falls on the last but one syllable (a syllable is a unit of sound). Putting stress on a syllable means lengthening the sound with more emphasis in the voice. For example, people with a Welsh…

Cadwch i ddarllen...

Cari Powell: Mater Tywyll- Y Bydysawd Cudd / Dark Matter- The Hidden Universe

Yn Addysgwyr yn Esbonio/Ffurfiol
Cari Powell Mater Tywyll

Mae Cari Powell yn fyfyriwraig PhD ym Mhrifysgol Abertawe a’i phwnc arbenigol yw Ffiseg a Chosmoleg.  Yn yr erthygl gyntaf o gyfres newydd, Addysgwyr yn Esbonio, mae hi’n cyflwyno beth yw Mater Tywyll a pham mae’n bwysig… Cari Powell is a PhD student in Swansea University, and her speciality subject is Physics and Cosmology. In the first of a new series, Educators Explain, she introduces what is Dark Matter and why it is important… Pan fyddwch chi’n meddwl am faint y Bydysawd a’r helaeth o blanedau, sêr a galaethau sydd wedi’u cynnwys ynddi, mae’n annychmygadwy o fawr. Fodd bynnag, mae’r holl wrthrychau yma (sy’n cynnwys ein hunain), mewn gwirionedd dim ond 5% o gynnwys cyfan y Bydysawd! Mae hefyd yn…

Cadwch i ddarllen...

Yr Athro M. Wynn Thomas: Rhagair i Cyfan-dir Cymru / Preface to Uniting Wales

Yn Awduron: Sut a Pham Ysgrifennais/Ffurfiol
M Wynn Thomas Cyfan-dir Cymru

M. Wynn Thomas yw’r Athro Emyr Humphreys mewn Saesneg ym Mhrifysgol Abertawe, ac mae e’n Gymrawd yr Academi Brydeinig. Mae e wedi cyhoeddi ugain o lyfrau ar farddoniaeth Americanaidd ac ar ddwy lenyddiaeth Cymru. Ei lyfr newydd, Cyfan-dir Cymru, yw’r gasgliad o ysgrifau sy’n archwilio rhai o’r dolennau cyswllt cymhleth a chyfoethog rhwng diwylliannau llên Cymraeg a llên Saesneg Cymru dros ganrif a mwy. Yma yw’r rhagair i’r llyfr, gyda fersiwn Saesneg sydd wedi’i addasu gan David Sutton. M. Wynn Thomas is Professor of English and holder of the Emyr Humphreys Chair of Welsh Writing in English at Swansea University, and a Fellow of the British Academy. He has published twenty books on American poetry and the two literatures of…

Cadwch i ddarllen...

Peiriannydd Ben Evans: Dylunio Car Cyflymaf y Byd / Engineer Ben Evans: Designing the World’s Fastest Car

Yn Dysgwyr/Erthyglau
Dr Ben Evans with Bloodhound SSC

Mae’r peiriannydd Dr Ben Evans yn gweithio ar ddylunio y Bloodhound SSC, sy’n mynd i dorri’r Record Cyflymder Tir. Penwythnos diwethaf caeth y car ei ail brawfyrru cyhoeddus, a ges i sgwrs bach gyda fe i ffeindio mas mwy amdano fe… Dr Ben Evans works on designing the Bloodhound SSC, which is going to break the World Land Speed Record. Last weekend the car had its second public test drive, and I had a short chat with him to find out more about it…   Fy mhrif gyngor i bob dysgwr ydy: Dal ati, dal ati, dal ati… ac ffeindio cyfleoedd i ddefnyddio’r iaith gymaint â phosib.  bloodhoundssc.com / drbenevans Ymwadiad / Disclaimer Ysgrifennwyd rhai o’r erthyglau ‘Syml’ gan bobl…

Cadwch i ddarllen...